Fabrishare
Fabrishare

Bordspellen · 2026

Onderdeel van een bordspel kwijt: zo laat je het 3D-printen

Kun je een ontbrekend onderdeel van een bordspel laten 3D-printen?

Ja, vooral als het een eenvoudig onderdeel is: een pion, een blokje, een fiche, een meeple of een schijfje. Vraag het eerst na bij de winkel of de uitgever, want soms sturen die het na. Is het spel uit de handel of sturen ze geen losse onderdelen meer, dan print een maker het op basis van een bestand of door een gelijk onderdeel dat je nog wel hebt na te meten. Eén los onderdeel in FDM kost ongeveer € 11, en 5 tegelijk ongeveer € 13 in totaal. Op Fabrishare, een netwerk van makers, plaats je je project gratis en ontvang je binnen 24 uur offertes.

Bij wie vraag je het ontbrekende onderdeel?

Printen is niet altijd de eerste stap. Dit zijn de opties, in de volgorde waarin je ze het best probeert:

OptieWanneer het werktWat je nodig hebt
De winkel waar je het kochtNieuw spel waar af fabriek iets aan ontbreektHet bonnetje: meestal ruilen ze het om voor een ander exemplaar
De klantenservice van de uitgeverSpel dat nog te koop isDe naam van het spel, de barcode en welk onderdeel ontbreekt, aangewezen in de spelregels
TweedehandsOnderdelen van klassiekers of veelverkochte spellenGeduld: soms moet je een heel gebruikt spel kopen om het onderdeel eruit te halen
Laten 3D-printenSpel uit de handel, uitgever die geen onderdelen meer stuurt of onderdeel dat door gebruik is kwijtgeraaktEen bestand, of het gelijke onderdeel en de maten ervan

Wat uitgevers doen met verloren onderdelen

Elke uitgever doet het op zijn eigen manier, en in elk land beslist de distributeur. Ravensburger heeft bijvoorbeeld een formulier voor vervangende onderdelen van zijn spellen: daarin vraagt het om de productnaam, de barcode en een afbeelding uit de spelregels waarop het ontbrekende onderdeel is aangewezen.

Andere zijn gestopt met losse onderdelen. Asmodee verwijst in de Verenigde Staten naar de winkel waar je het spel kocht; Lookout stopte in 2024 met zijn onderdelenservice buiten Duitsland en verwijst naar de uitgever in elk land; en de officiële website van Catan verwijst voor onderdelen die door gebruik zijn kwijtgeraakt naar zijn onderdelenwinkel of naar gebruikte exemplaren.

Het is de moeite waard om het eerst te vragen: komt het onderdeel van de uitgever, dan past het zeker en heeft het precies de juiste kleur. Krijg je nee te horen, of is het spel al jaren uit de handel, dan is 3D-printen de oplossing.

Waar komt het bestand van het onderdeel vandaan?

Om het te printen heb je een 3D-model nodig. Afhankelijk van het onderdeel zijn er verschillende manieren om eraan te komen:

  • Zoeken in online bibliotheken

    Op Printables, Thingiverse of Cults3D staan vervangende onderdelen voor veel klassieke spellen, geüpload door mensen die hetzelfde overkwam. Zoek op de naam van het spel en ‘replacement’ of ‘onderdeel’, en kijk naar de licentie van het bestand: sommige staan niet toe dat iemand anders het tegen betaling voor je print.

    Licenties uitgelegd bij inserts voor bordspellen
  • Het gelijke onderdeel nameten

    Is het ontbrekende onderdeel gelijk aan een ander dat je nog hebt (de pion in een andere kleur, het blokje van een andere grondstof), dan maakt een maker die modelleert het na op basis van de maten. Stuur foto's met een liniaal ernaast en de maten, gemeten met een schuifmaat. Het ontwerp wordt apart geoffreerd; eenvoudige vormen zijn snel gemodelleerd.

    Ik heb geen STL-bestand
  • Een vervanger voor figuren

    Was het onderdeel een gebeeldhouwde figuur en kun je er niet aan komen, dan is de oplossing een andere figuur die dezelfde rol speelt: een miniatuur met licentie, even groot en in de kleur van de speler.

    Miniaturen laten printen
  • Figuren voor een rollenspel

    Mis je een figuur voor een rollenspel, dan hoeft het niet de originele te zijn: er zijn duizenden miniaturen met licentie om te printen, en je eigen personage kan op maat worden gemaakt.

    Miniaturen voor rollenspellen

Welk materiaal voor welk onderdeel?

OnderdeelHoe het geprint wordtAfwerking
Blokjes, schijfjes, fiches en markersFDM, in filament van de juiste kleurGlad; van dichtbij zie je de lagen
Houten pionnen en meeplesFDM, in gekleurd PLA of PLA met houtvezelKan geschuurd en geverfd worden om de tint gelijk te maken
Figuren en miniaturenResinFijn detail; onbeschilderd of beschilderd, zoals je wilt
Onderdelen die draaien of in elkaar passen (draaischijven, assen, houders)FDM, in PLA of PETGMet de juiste speling zodat het past
Kaarten, speelgeld en speelbordenNiet iets voor 3D-printenBeter de uitgever of een drukkerij

Wordt het hetzelfde als de andere?

De kleur: bijna, maar niet altijd precies

Filament is in heel veel kleuren te koop, maar de exacte tint van een fabrieksonderdeel bestaat niet altijd. Stuur een foto bij daglicht naast het gelijke onderdeel en de maker vertelt je welke kleur er het dichtst bij komt.

Moet het identiek zijn, dan wordt het geverfd

De andere optie is het in grijs of wit te printen en te verven, door jezelf of door de maker als die ook schildert. Bij een resin-figuur is dat normaal; bij een blokje of een pion is het zelden nodig.

De maat is belangrijker dan de kleur

Een onderdeel dat een millimeter groter is, voel je in de hand en merk je in de doos. Geef de maten met een schuifmaat als dat kan, en zeg of het in een uitsparing van het speelbord of de insert moet passen.

Wat kost het om een onderdeel te laten printen?

Schattingen van de Fabrishare-calculator, exclusief btw en verzending.

OnderdeelTechniekPrijsindicatie
Eén los onderdeel (pion of fiche van ongeveer 16 mm)FDM€ 5 – € 18
5 kleine onderdelen tegelijkFDM€ 6 – € 20 (ongeveer € 2,52 per stuk)
Een spelfiguur van 28 mmResin€ 6
Het onderdeel modelleren op basis van maten—Apart, afhankelijk van het onderdeel

Bijna de hele prijs van een los onderdeel is het werk om de opdracht voor te bereiden en te printen, niet het plastic. Mis je er meer dan één, bestel ze dan allemaal tegelijk: 5 onderdelen komen op ongeveer € 2,52 per stuk.

Je onderdeel vervangen is niet het spel namaken

De pion of het blokje dat je kwijt bent laten printen, om met je eigen exemplaar verder te spelen, is een onderdeel vervangen. Onderdelen of complete spellen maken om ze te verkopen is iets anders, en dan spelen de rechten van de uitgever en de ontwerpers mee.

Een blokje of een schijfje zijn generieke vormen. Een gebeeldhouwde figuur, een onderdeel met de kenmerkende vorm van een spel of de illustraties ervan zijn iemands werk: daarvoor ga je beter naar de uitgever, gebruik je een bestand met een licentie die het toestaat, of kies je een vervanger.

Dit is geen juridisch advies; twijfel je in een concreet geval, vraag het dan aan de uitgever. Bij het plaatsen van je project bevestig je dat je het recht hebt om het te laten printen, en de maker kan een bestand weigeren als hij het niet vertrouwt.

Zo laat je het ontbrekende onderdeel printen

  1. 1Plaats je project gratis met het bestand, of met foto's van het gelijke onderdeel naast een liniaal en de maten, de kleur en hoeveel je er mist.
  2. 2Makers uit het netwerk sturen je binnen 24 uur offertes met prijs, materiaal en levertijd.
  3. 3Je vergelijkt, kiest, en de maker print het en stuurt het naar je op.
Print je spelonderdelen? Word maker in het netwerk

Vragen over verloren onderdelen van bordspellen

Kun je een ontbrekende fiche van een bordspel laten 3D-printen?

Ja. Pionnen, blokjes, schijfjes, fiches en meeples print je goed in FDM, en kleine figuren in resin. Je hebt een bestand nodig of het gelijke onderdeel om na te meten. Vraag het eerst bij de winkel of de uitgever: sturen die het na, dan past het zeker.

Wat kost het om een spelonderdeel te laten printen?

Eén los onderdeel in FDM ongeveer € 11 (tussen € 5 en € 18); 5 onderdelen tegelijk ongeveer € 13 in totaal, ongeveer € 2,52 per stuk. Een figuur van 28 mm in resin: € 6. Exclusief btw en verzending; moet het gemodelleerd worden, dan komt het ontwerp erbij.

Sturen uitgevers verloren onderdelen na?

Sommige wel: Ravensburger heeft een formulier voor vervangende onderdelen en vraagt om de naam van het spel, de barcode en het onderdeel aangewezen in de spelregels. Andere verwijzen naar de winkel waar je het kocht, zoals Asmodee in de Verenigde Staten. Vraag het eerst; sturen ze het niet, dan laat je het printen.

Ik heb geen bestand van het onderdeel. Wat stuur ik?

Foto's van het gelijke onderdeel naast een liniaal, van boven en van opzij, en de maten met een schuifmaat als dat kan. Een maker die modelleert maakt het na; het ontwerp wordt apart geoffreerd en eenvoudige vormen zijn snel klaar.

Kan ik een ontbrekende miniatuur van een spel laten printen?

Is het een gebeeldhouwde figuur uit het spel, vraag die dan aan de uitgever of zoek hem tweedehands: het is het ontwerp van iemand anders en dat kopieer je niet. Wat wel kan, is een vervanger met licentie van dezelfde grootte printen, of een figuur uit een bestand dat je al hebt met een licentie die het toestaat.

Krijgt het dezelfde kleur als de andere?

Heel vergelijkbaar, niet altijd identiek: de maker zoekt het filament dat het dichtst bij je foto komt. Moet het precies kloppen, dan wordt het in grijs of wit geprint en geverfd.

Hoe lang duurt het?

De offertes komen binnen 24 uur. Een klein onderdeel kost ongeveer 20 minuten printtijd, dus de doorlooptijd hangt vooral af van de verzending en of het nog gemodelleerd moet worden.

Kan ik onderdelen van meerdere spellen tegelijk bestellen?

Ja, en dat is goedkoper per onderdeel: het werk om de opdracht voor te bereiden wordt verdeeld. Zet ze allemaal in hetzelfde project, met foto's en maten van elk onderdeel.